BİLDİRİLER

BİLDİRİ DETAY

Çağdaş Salih MERİÇ, Hacı Ömer YILMAZ
GELECEĞİN SAĞLIK ÇALIŞANLARINDA AKDENİZ DİYET KALİTESİ VE İNSOMNİA ARASINDAKİ İLİŞKİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ
 
Bu araştırma üniversite öğrencilerinin beslenme alışkanlıkları ile akdeniz diyet kalitesi ve insomnia ilişkisini değerlendirmek amacıyla planlanmış ve yürütülmüştür. Araştırmanın örneklemini Ekim 2022-Aralık 2022 tarihleri arasında Gaziantep Üniversitesi Tıp Fakültesi, Diş Hekimliği Fakültesi ve Sağlık Bilimleri Fakültesi’nde öğrenim görmekte olan 494 öğrenci oluşturmuştur. Araştırma verileri öğrencilerin sosyo-demografik bilgileri, genel beslenme alışkanlıkları, antropometrik ölçümleri ile Akdeniz Diyet Kalitesi Ölçeği (KİDMED) ve Uykusuzluk Şiddeti İndeksi (ISI)’ni içeren online anket formu ile elde edilmiştir. Öğrencilerin boy uzunluğu ve vücut ağırlığı ölçümleri ile Beden Kütle İndeksi (BKİ) hesaplanmış olup <18,5 kg/m2 “zayıf”, 18,5-24,99 kg/m2 “normal”, ≥25,00 kg/m2 “hafif şişman/şişman” olarak gruplandırılmıştır. Araştırmaya katılan öğrencilerin %64,4’ü kadın olup; %56,9’u yurtta, %37,0’ı ailesiyle yaşamaktadır. Ortalama yaşları 19,8±2,4 yıl olan öğrencilerin ortalama BKİ değerleri 21,5±3,3 kg/m2’dir. Öğrencilerin büyük çoğunluğu sigara (%93,1) ve alkol (%96,2) kullanmamaktadır. Üniversite öğrencilerinin %48,4’ü öğün atladığını, %40,5’i düzenli kahvaltı yapmadığını, %57,3’ü fast-food tarzı besinleri bazen tükettiğini, %72,5’i yemeklerin tadına bakmadan tuz eklemediğini, %79,8’i yemekleri az tuzlu tercih ettiğini beyan etmiştir. Öğrencilerin %62,3’ü kısmen sağlıklı beslendiğini düşünürken, %49,2’si nadiren fiziksel aktivite (spor veya egzersiz) yapmaktadır. BKİ gruplarına göre öğrencilerin %68,4’ü “normal”; %17,4’ü “zayıf”; %14,2’si ise “hafif şişman/şişman” olarak belirlenmiştir. BKİ’ye göre normal olarak değerlendirilen öğrencilerin hafif şişman/şişman olanlara kıyasla ortalama KİDMED puanları daha yüksektir (p<0.05). Hafif şişman/şişman öğrencilerin ise zayıf ve normal BKİ aralığında olanlara kıyasla ortalama ISI puanları daha düşüktür (p<0.05). Öğrencilerin BKİ değerleri KİDMED puanları ile negatif, ISI puanları ile pozitif korelasyon göstermekte olup KİDMED ile ISI puanları arasında kuvvetli negatif korelasyon saptanmıştır (p<0.05). Üniversite öğrencilerinin değişen yaşam koşulları, daha özgür seçimler ile besin çeşitliliği ve uyku/öğün düzeninin olmadığı yeni alışkanlıklar edinebilmelerine yol açmakta, bu durum gerek beslenme alışkanlıklarını gerekse uyku düzeni ve kalitesini etkilemekte ve değiştirmektedir. Etkin beslenme eğitimleri ve doğru diyet müdahalelerinin/menü planlamalarının üniversite öğrencilerinin günlük gereksinimlerini karşılayacağı, yeterli ve dengeli beslenmeyi teşvik edeceği, diyet ve uyku kalitesini de artıracağı düşünülmektedir.(ORCID ID: 0000-0003-4597-7758)

Anahtar Kelimeler: akdeniz diyeti, beslenme, BKİ, insomnia, KİDMED



 


Keywords: